Schizofrenia

Niejednokrotnie słyszy się to słowo w środkach masowego przekazu (tj. telewizja, radio, prasa); stało się to dość powszechne i tworzy u odbiorców sprzeczny obraz samej choroby.
Porównanie schizofrenii do nieodpowiedzialnego i nietypowego zachowania na przykład polityków, sprzecznych z przyjętymi normami zachowań ludzkich wyolbrzymia znaczenie tego słowa, kształtuje w umysłach ludzkich błędne opinie o ludziach, których dotyka choroba.




Powoduje to społeczny brak zrozumienia dla osób, które przeszły kryzys psychiczny oraz tworzy ogólnie złe nastawienie wśród osób zdrowych psychicznie. Nie pomaga to pacjentom w odzyskaniu równowagi psychicznej i wyzwala dodatkowy stres, który jak wiadomo ma znaczący wpływ na zaostrzenie objawów choroby. Nieocenione zatem jest wskazywanie na mity, jakie powszechnie krążą na temat schizofrenii i ciągłe ich kwestionowanie.

Mitami są wiec przekonania, że:

• osoby chore na schizofrenię mają rozdwojoną osobowość,
• osoby chore na schizofrenię mają skłonności do stosowania przemocy,
• przyczyną schizofrenii są stosunki rodzinne,
• nadużywanie narkotyków i alkoholu może doprowadzić do schizofrenii.

Mit 1 - rozdwojona osobowość

Zaburzenie psychiczne jakim jest choroba naprzemiennego rozpadu osobowości przejawia się współistnieniem w jednej osobie dwóch lub więcej osobowości. Osoby, które cierpią na schizofrenię nie doświadczają rozszczepienia osobowości. Mogą w trakcie nasilenia objawów choroby wykazywać się na przykład wzmożona podejrzliwością, ale nie oznacza to, że taki pacjent ma więcej iż jedną osobowość.

Mit 2 - skłonności do stosowania przemocy

Większą sensację wzbudza w publice fakt, gdy dokonane przestępstwa powodowane są chorobą psychiczną sprawcy, niż zbrodnie wynikające z innych pobudek. Toteż każde „wykryte” przez media sprawy związane z zaburzeniami psychicznymi w tle są nagłaśniane, bo z góry wiadomo, że przyciągną uwagę odbiorcy. Wywołuje to błędne mniemanie u większości ludzi, że to osoby chore psychicznie mają nieodłączną skłonność do agresywnych zachowań i są sprawcami większości tragedii. W rzeczywistości jest zupełnie odwrotnie. Osoba cierpiąca na schizofrenię wraz z zaostrzeniem stanu chorobowego wycofuje się z kontaktów społecznych, boi się obcować z innymi ludźmi.




Nie jest jednak regułą, że człowiek, który choruje psychicznie nie wykazuje się agresją. Zdarza się, że przekonania o zagrożeniu własnej osoby, jakich doznaje pacjent w trakcie urojeń mogą powodować wizje, że inne osoby mogą zrobić mu krzywdę. W takich wypadkach należy zapobiegać pojawieniu się przemocy w przyszłości i nie bagatelizować problemów chorego, wynikających z jego złego stanu zdrowia.

Mit 3 - stosunki rodzinne

Nowoczesne teorie na temat schizofrenii podkreślają biologiczny charakter tego zaburzenia, mówi się o braku równowagi chemicznej w mózgu pacjenta. Obecnie specjaliści, którzy zajmują się zdrowiem psychicznym obalają pogląd, jakoby schizofrenia jest wynikiem doświadczeń z wczesnego dzieciństwa. Przyczynami choroby osoby bliskiej nie są złe relacje rodzinne i nie wolno oskarżać kogokolwiek o wywoływanie choroby. Nawet jeżeli stosunki między członkami rodzin były niezdrowe to należy to zmienić i spowodować, aby chory poczuł się bezpiecznie wśród bliskich i tym samym łagodzić objawy jego choroby.

Mit 4 - nadużywanie narkotyków i alkoholu

Przyczyną schizofrenii nie jest również nadużywanie narkotyków czy alkoholu. Jednak ich stosowanie może nasilać objawy choroby.
Środki pobudzające stosowane przez osoby zdrowe psychicznie mogą powodować symptomy zbliżone do tych, których doświadczają osoby chore na schizofrenię. Mogą one zaburzać funkcję wzroku oraz słuchu, powodować chwilową paranoje, czy nawet prowadzić do urojeń lękowych. Mimo tych podobieństw stosowanie środków chemicznych nie jest przyczyną powstania choroby. Często po zaniechaniu nałogu człowiek uwalnia się od przykrych objawów, które wywołują szkodliwe substancje wprowadzone do organizmu.


Schizofrenia jest poważną choroba psychiczną, powodowaną czynnikami biologicznymi. Chory potrzebuje większej akceptacji od społeczeństwa i zwyczajnie przyjaznego nastawienia drugiej osoby. Stąd tez osoby zdrowe psychicznie powinny wspierać osoby po kryzysach psychicznych, jak również nie ulegać błędnym opiniom krążącym wokół schizofrenii i osób uwikłanych w jej sidła.




Opracowanie na podstawie książki:
K.T.Mueser, S.Gingrich, Życie ze schizofrenią. Poradnik dla rodzin. Dom Wydawczy Rebis, Poznań 2001.